Absencja chorobowa w Polsce 2014–2024: analiza dynamiki zjawiska
https://doi.org/10.31971/2299-2332.2025.20-21.2
Słowa kluczowe:
ubezpieczenie chorobowe, absencja chorobowa, koszty absencji chorobowej,, zwolnienia lekarskie,, zdrowie pracownikówAbstrakt
Absencja chorobowa stanowi rosnące wyzwanie społeczno-ekonomiczne w Polsce, wpływając zarówno na system ubezpieczeń społecznych, jak i na gospodarkę poprzez utratę produktywności. Celem opracowania jest analiza dynamiki zjawiska absencji chorobowej w latach 2014–2024 z perspektywy ekonomicznej. W artykule przedstawiono strukturę i przyczyny zwolnień lekarskich, dynamikę ich liczby oraz związane z nimi koszty dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i pracodawców. Szczególną uwagę poświęcono absencji wynikającej z choroby własnej pracowników. Analiza opiera się na danych statystycznych ZUS i GUS. Zastosowano metody statystyki opisowej i porównawczej. W ciągu analizowanej dekady liczba dni absencji wzrosła z 212 mln w 2014 r. do 290 mln w 2024 r., a koszty – z 13,5 mld zł do ponad 31 mld zł. Wzrost ten tłumaczony jest m.in. starzeniem się społeczeństwa, zmianami epidemiologicznymi oraz skutkami pandemii COVID-19. Wyniki wskazują na potrzebę wdrożenia rozwiązań systemowych zmierzających do ograniczenia skali i kosztów absencji chorobowej w Polsce.
Bibliografia
Absencja chorobowa w: 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024. Warszawa: ZUS. www.zus.pl.
Baran, Krzysztof W., red. Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych. Warszawa: Wolters Kluwer, 2019.
Informacja statystyczna o wynikach kontroli prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do pracy w okresie: I–XII 2014; I–XII 2015; I-–XII 2016; I–XII 2017; I–XII 2018; I–XII 2019; I–XII 2020; I–XII 2021; I–XII 2022; I–XII 2023; I–XII 2024. Warszawa: ZUS. www.zus.pl.
Jaśkowski Kazimierz, red. Meritum Prawo pracy. Warszawa: Wolters Kluwer, 2017.
Kuźniar Jerzy, red. Meritum Ubezpieczenia społeczne. Warszawa: Wolters Kluwer, 2022.
Wydatki na świadczenia z ubezpieczeń społecznych związane z niezdolnością do pracy z lat: 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024. Warszawa: ZUS. www.zus.pl.
Ustawa z 26.06.1974 r. Kodeks pracy. tj. 2025, poz. 277, 807.
Ustawa z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. tj. Dz.U. 2025, poz. 350, 620, 622.
Ustawa z 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Dz.U. 2025, poz. 501.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Władysław Świątek

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Artykuł udostępniany jest na licencji Creative Commons Uznanie Autorstwa 4.0 Międzynarodowa (CC BY 4.0).
Pełna treść licencji: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
Autor zachowuje prawa autorskie i udziela redakcji niewyłącznej licencji na publikację artykułu.